Nadmiar białka w diecie szkodzi! Obciążenie nerek i wątroby, dna moczanowa, zwiększone ryzyko osteoporozy, osłabienie, nieświeży oddech i pogorszenie odporności, to niektóre ze skutków nadmiaru białka!
Białko, to budulec organizmu, potrzebny do prawidłowego funkcjonowania, ale nie w nadmiernych ilościach! Zalecana ilość białka w diecie dorosłego człowieka, to 0,8-1 g białka na 1 kg masy ciała. Przykładowo osoba, której waga wynosi 60 kg powinna spożywać 48-60 g białka dziennie.
W Twojej diecie codziennie obecne jest mięso w co najmniej jednym posiłku? Prawdopodobnie spożywasz zbyt dużo białka. Pamiętaj, że białko zawarte jest nie tylko w mięsie, ale również w wielu innych produktach. Jednakże zalecenie, aby ograniczyć spożycie mięsa na rzecz innych produktów jest właśnie najczęściej zaniedbywane. Spójrz na poniższe zestawienie.
– pierś kurczaka (150g): 32g białka,
– filet z łososia (100g): 20g białka,
– butelka kefiru (300ml): 10g białka,
– 2 jaja: 15g białka,
– kubeczek serka wiejskiego: 20g białka,
– makaron (100g): 15g białka.
Jeżeli na śniadanie zjesz jaja, na II śniadanie wypijesz kefir, na obiad zjesz pierś kurczaka z makaronem, na podwieczorek sałatkę z łososiem, a na kolację serek wiejski, to ilość białka już wynosi 112g. Weź pod uwagę fakt, że pewnie do śniadania i kolacji pojawi się pieczywo. Dodatkowo warzywa, owoce, ewentualny dodatek nasion, orzechów, to kolejna porcja białka. Czy w Twoim jadłospisie poza porcją mięsa na obiad pojawia się jeszcze wędlina, pasztet, kiełbasa i inne przetwory mięsne regularnie na inne posiłki w ciągu dnia? A może słyszałeś, że chcąc schudnąć należy spożywać więcej białka i stosujesz dietę wysokobiałkową?
Kilka funkcji, jakie spełnia białko.
– Potrzebne jest do syntezy i regeneracji włókien mięśniowych.
– Konieczne do budowy krwi, limfy, mleka, enzymów, hormonów, ciał odpornościowych.
– Reguluje ciśnienie krwi.
– Utrzymuje właściwie pH.
– Jest nośnikiem niektórych minerałów i witamin.
– Daje na dłużej uczucie sytości.
Oczywiście do spełnienia tych funkcji składnik ten powinien być obecny w diecie, tak samo jak inne składniki takie jak węglowodany i tłuszcze oraz witaminy i minerały. Jednakże do ich spełnienia wystarczająca jest ilość białka zgodna z zaleceniami w granicach 0,8-1 g na 1 kg masy ciała. Jeśli znasz swoją masę ciała, to łatwo możesz wyliczyć ile potrzebujesz dziennie spożyć gram białka. Jak widziałeś powyższe zestawienie kilku produktów oraz zawartości białka w nich, nie jest trudno spożyć ich w ciągu dnia. Zobacz zatem, jak łatwo jest przekroczyć dzienną, zalecaną ilość tego składnika pokarmowego.
Co się dzieje, gdy spożywasz za dużo białka?
- Może pojawić się nieprzyjemny zapach z ust. Tak zwana halitoza.
- Nadmiar białka w diecie może spowodować uszkodzenie nerek. Wraz z wysokobiałkowymi produktami do organizmu dostarczany jest azot. Jego duże ilości obciążają nerki. Długotrwałe spożycie dużych ilości białka może doprowadzić do bólu i uszkodzenia nerek.
- Nadmiar białka powoduje odwodnienie. Tutaj również nadmiar azotu dostarczanego wraz z białkiem powoduje odwodnienie organizmu.
- Może pojawić się dna moczanowa. Jest to choroba reumatyczna, która spowodowana jest odkładaniem w tkankach kryształków moczanu sodu. Charakterystyczny objaw to silne bóle stawów.
- Mogą wystąpić nudności. Duża ilość produktów białkowych może wywołać uczucie ciężkości i niestrawność i odprowadzić do nudności. Dodatkowo może spowodować zaparcia.
- Podczas stosowania wysokobiałkowych diet zwiększa się ryzyko pojawienia osteoporozy. Organizm postępuje wtedy inaczej z wapniem niż normalnie. Pozbywa się wapnia wraz z moczem i zmniejsza gęstość kości, co może doprowadzić do osteoporozy. Alternatywnie może chcieć zachować wapń i odkłada go w postaci kryształków, co może doprowadzić do tworzenia się kamieni nerkowych.
- Powoduje obciążenie nie tylko nerek, ale również wątroby i przewodu pokarmowego. Organizm nie magazynuje białek, a ich nadmiar musi zostać w wątrobie wykorzystany lub jest rozłożony. Azot, który pochodzi z rozkładu aminokwasów (małych białek) jest wbudowany w mocznik i wydalany z moczem, będąc końcowym produktem przemiany materii. Narządami, które są zaangażowane w trawienie oraz metabolizm białek są nerki, wątroba, ale także jelita. Długotrwałe stosowanie się do zaleceń żywieniowych, które nakazują spożycie dużych ilości białka może obciążać pracę tych narządów i doprowadzić do ich uszkodzenia.
Czy funkcja zostanie lepiej spełniona jeśli ilość białka przewyższa normę?
Białko w organizmie nie jest magazynowane. Musi zostać zmetabolizowane, a więc jego nadmiar będzie obciążał organy zaangażowanie w jego trawienie i metabolizm. Dla organizmu wystarczająca jest zalecana ilość białka i nie ma potrzeby zwiększać tej ilości, ani w celu odchudzania, ani w celu lepszego funkcjonowania organizmu, a wręcz przeciwnie należy zastanowić się nad ilością spożywanego mięsa, ponieważ wciąż pokarm ten króluje na stołach, a wraz z nim dostarcza się dużych ilości białka. Lepiej więc w zamian za mięso spożywać więcej produktów zbożowych pełnoziarnistych, strączków i kilka porcji mięsa wymienić na produkty mleczne i jaja, a nie spożywać ich jednocześnie.
Co z dietami, opierającymi się na większej ilości białka?
Stosować czy nie stosować?
Wiele osób walcząc ze zbędnymi kilogramami przechodzi na różnego rodzaju diety. Niektórzy świadomie, a niektórzy nieświadomie stosują diety, które zawierają większą ilość białka. Na przykład dieta Dukana jest dobrze znaną dietą, w której ilość białka dużo przewyższa zalecaną normę. Dodatkowo w takich dietach ograniczeniu podlegają węglowodany i tłuszcze. Czy takie rozwiązanie jest dobre?
Po pierwsze nadmierne ilości białka wyrządzają więcej szkody niż pożytku. Faktem jest, że białko podkręca tempo przemiany materii i podczas odchudzania można delikatnie zwiększyć jego ilość w diecie natomiast takie odżywianie nie powinno być stosowane długotrwale i nie powinna być to ilość białka większa niż zalecana dla sportowca, który składnik ten wykorzystuje w celu regeneracji zużywających się mięśni i budowania masy mięśniowej. Niestety w takich dietach ilość tego składnika pokarmowego sięga często ponad 2 g na 1 kg masy ciała.
Odchudzanie może odbywać się spożywając białka, tłuszcze i węglowodany w zalecanej ilości i nie trzeba żadnego ze składników ograniczać lub zwiększać poza granice normy. Wpływ na spadek masy ciała ma kaloryczność przyjęta z pożywieniem, na którą składają się białka, tłuszcze i węglowodany, a nie sama modyfikacja ich ilości. Dodatkowo stosowanie diet, w których eliminuje się lub zwiększa dany składnik może być niebezpieczne. Stosowanie diety wysokobiałkowej w celu odchudzania może być dla Ciebie bardzo niekorzystne jeżeli masz problemy z nerkami czy wątrobą. Białko mocno je obciąża dlatego też nie powinieneś stosować diety na własną rękę. W tym celu powinieneś udać się do dietetyka, który dobierze dla Ciebie taki jadłospis, który spowoduje zarówno spadek masy ciała, jak i wpłynie korzystnie na Twoje zdrowie. Nie musisz spożywać diet wysokobiałkowych żeby schudnąć.
Jeżeli planujesz odchudzanie – zapraszamy w celu umówienia się na wizytę do jednego z naszych dietetyków, który indywidualnie dobierze dla Ciebie odpowiedni program plan żywieniowy, dostosowując do Twojego stanu zdrowia.
Zachęcamy również do przeczytania artykułu i skorzystania z darmowych jadłospisów oczyszczających, które są idealnym wstępem do rozpoczęcia procesu odchudzania. Dodatkowo oczyszczą organizm ze zgromadzonych toksyn i innych szkodliwych składników przemiany materii, na przykład z nadmiaru białka i odciążą Twoje organy.
Artykuł napisała
mgr Katarzyna Kaszyca
